«Πρέπει να καλύψωμεν το πρόσωπόν μας εξ ντροπής. Πολύ απέχομεν από την ιδεώδη εκείνην πολιτείαν των πρώτων Χριστιανών» (π. Αυγουστίνος Καντιώτης)

                                      

«Αλλοτρίας δε βοτάνης απέχεσθαι, ήτις εστίν αίρεσις»

(Η Αποστολική Εκκλησία – Περί Λατρείας)

ΜΕΡΟΣ ΙΒ΄

Στην «Προς Εφεσίους» Επιστολή του ο Άγιος Ιγνάτιος ο Θεοφόρος, υπογραμμίζοντας την αγιαστική ενέργεια της Αγίας Τριάδος στη Θεία Λειτουργία και στις λατρευτικές ιερές συνάξεις των πρώτων Χριστιανών, γράφει: «Σπουδάζετε ουν πυκνότερον συνέρχεσθαι εις ευχαριστίαν Θεού και εις δόξαν. Όταν γαρ πυκνώς επί το αυτό γίνεσθε, καθαιρούνται αι δυνάμεις του σατανά, και λύεται ο όλεθρος αυτού εν τη ομονοία υμών της πίστεως» (Ιγνατίου Επιστολή προς Εφεσίους ΧΙΙΙ, 1-4).

«Η Ιερά Παράδοσις, ως ενότητα πίστεως, εμπειρίας και μαρτυρίας» (ΜΕΡΟΣ Γ΄)

 

«Η Ιερά Παράδοσις, ως ενότητα πίστεως, εμπειρίας και μαρτυρίας»

(Μ. Βασίλειος – Κατά Σαβελλιανών, Αρείου και Ανομοίων – Ε.Π.Ε. ,7)

ΜΕΡΟΣ Γ΄

Στο δρόμο του Αγ. Βασιλείου συναντούμε έναν ακόμη θεολογικό – συνειδησιακό υπομνηματισμό (κύρους) της Ι. Παραδόσεως και των Γραφών, προερχόμενον εκ του Αγίου Κυρίλλου Αλεξανδρείας (του Α΄).

Σε ομιλία του προς τον αιρετικό αρχιεπίσκοπο Κωνσταντινουπόλεως Νεστόριο (428-431), διαβάζουμε:

«Ουκ ενετράπης αθετείν βουλόμενος, Πατέρων και Ευαγγελιστών, και Προφητών παραδόσεις;»

Ερμηνεία – Μετάφρασις: «Δεν ντράπηκες, ώστε να φθάσεις (πλανώμενος) θεληματικά στο σημείο να αρνείσαι (περί της Θεοτόκου) την ορθή διδασκαλία Πατέρων, των Ευαγγελιστών και των Προφητών;» (Ομιλία Δ΄ εν Εφέσω – Προς Νεστόριο «Περί της Θεοτόκου» , P.G. 77, 992-996).

Παρατηρούμε στον υψηλότερο βαθμό εκπεφρασμένη συμφωνία με τον Μ. Βασίλειο: «δυσωπείτω σε η παράδοσις. Ο Κύριος ούτως εδίδαξεν, απόστολοι εκήρυξαν, πατέρες διετήρησαν, μάρτυρες εβεβαίωσαν».

Στα λόγια του Αγ. Κυρίλλου εδρεύει ο έλεγχος προς τον Νεστόριο, ο οποίος πίστευε ότι η Κυρία Θεοτόκος γέννησε απλό άνθρωπο και όχι τον Θεάνθρωπo. Ταυτόχρονα, όμως, συμπυκνώνει σε βάθος (ο Αγ. Κύριλλος) και το κεφάλαιο της Ι. Παραδόσεως, γραπτής και προφορικής.

ΝΙΚΟΣ Ε. ΣΑΚΑΛΑΚΗΣ (ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΟΣ): Το παράλογο – ανεπίτρεπτο της απορρίψεως της Ι. Παραδόσεως.

 

«Η Ιερά Παράδοσις, ως ενότητα πίστεως, εμπειρίας και μαρτυρίας»

(Μ. Βασίλειος – Κατά Σαβελλιανών, Αρείου και Ανομοίων – Ε.Π.Ε. ,7)

ΜΕΡΟΣ B΄

Είναι αναμφίβολα, ένας μέγιστος θεολογικός – εκκλησιολογικός φορέας αλήθειας η Ι. Παράδοση. Ασταμάτητα, ακούραστα και αγαπητικά ο Μ. Βασίλειος φανερώνει στις διδασκαλίες του το παράλογο – ανεπίτρεπτο της απορρίψεως της Ι. Παραδόσεως.

Στην «Περί του Αγίου Πνεύματος» ομιλία του, τονίζει:

«Ει γαρ επιχειρήσαιμεν τα άγραφα των εθών ως μη μεγάλην έχοντα την δύναμιν παραιτείσθαι, λάθοιμεν αν εις αυτά τα καίρια ζημιούντες το Ευαγγέλιον∙ μάλλον δε εις όνομα ψιλόν περιιστώντες το κήρυγμα» (Περί Αγίου Πνεύματος – Κεφ. κζ΄- Ε.Π.Ε., 10).

Ερμηνεία – Μετάφρασις: «Διότι αν επιχειρούσαμεν να εγκαταλείψωμεν όσα εκ των εθών είναι άγραφα, διότι δήθεν δεν έχουν μεγάλην σημασίαν, χωρίς να το καταλάβωμεν θα εζημιώναμε το Ευαγγέλιον εις την ουσίαν του ή μάλλον θα μετατρέπαμεν το κήρυγμα εις κενόν νοήματος όνομα».

Πόσο σπουδαίο είναι το ζήτημα της Παραδόσεως (γραπτής και προφορικής) το υπογραμμίζει ο Απ. Παύλος:

«Βλέπετε μη τι υμάς έσται ο συλαγωγών δια της φιλοσοφίας και κενής απάτης, κατά την παράδοσιν των ανθρώπων, κατά τα στοιχεία του κόσμου και ου κατά Χριστόν» (Κολ. 2, 8).

ΠΕΡΙ ΜΥΣΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΚΑΙ ΙΕΡΑΣ ΠΑΡΑΔΟΣΕΩΣ: "αυτό που εύκολα πληροφορείται ο οποιοσδήποτε παύει να είναι μυστήριο· αυτό είναι το νόημα της άγραφης παράδοσης» (Μ. Βασίλειος)

Αγία Γραφή και Ιερά Παράδοση

ΓΡΑΦΗ ΚΑΙ ΠΑΡΑΔΟΣΗ
 του π. Αντωνίου Αλεβιζοπούλου (†)

Όταν κάνουμε λόγο για την αγία Γραφή και την ιερή παράδοση δεν εννοούμε δύο ξεχωριστά ή αντίθετα πράγματα, αλλά ένα αρμονικό όλο· την όλη αποκάλυψη του Θεού για χάρη της σωτηρίας του ανθρώπου.

Ο Μ. Βασίλειος συνοψίζει αυτή τη διδαχή της Ορθοδοξίας με τα ακόλουθα λόγια:
«Από τα δόγματα και τας αληθείας που διαφυλάσσει η Εκκλησία, άλλα μεν τα έχομε πάρει από τη γραπτή διδασκαλία, άλλα δε, που μυστικά έφθασαν μέχρις εμάς, τα εκάναμε δεκτά από την παράδοση των αποστόλων. Και τα δύο έχουν την ίδια σημασία για την πίστη. Και κανείς από όσους έχουν ακόμη και μικρή γνώση των Εκκλησιαστικών θεσμών δεν θα προβάλει αντίρρηση σ' αυτά... Γιατί αν επιχειρήσουμε να εγκαταλείψουμε όσα από τα ''έθη" είναι άγραφα, γιατί δήθεν δεν έχουν μεγάλη σημασία, χωρίς να το καταλάβουμε, θα ζημιώναμε το ευαγγέλιο στην ουσία του ή μάλλον θα μετατρέπαμε το ευαγγέλιο σε "κενόν νοήματος όνομα"».