ΠΕΡΙ (ΒΙΟΜΑΤΙΚΗΣ) ΑΠΟΤΕΙΧΙΣΗΣ
[ΣΧΟΛΙΟ ΜΕ ΑΠΛΕΣ ΣΚΕΨΕΙΣ...]
Αγαπητοί, εν σχέσει με το κείμενο με επικεφαλίδα: "Ο Δυνητισμός ΑΠΕΘΑΝΕΝ......." θέλω να παρατηρήσω τα εξής: Συμφωνώ με την υποχρεωτικότητα του 15ου Κανόνα, αλλά άλλο η υποχρεωτικότητα και άλλο η αναγκαστικότητα. Εννοώ ότι, ναι, είναι υποχρεωτικός ο Κανών, αλλ' όμως ποιος από εμάς τους αποτειχισμένους δύναται να "υποχρεώσει" κάποιον να αποτειχιστεί; Αν αυτό ήταν δυνατόν, τότε, θα λέγαμε πως ο άνδρας θα υποχρέωνε την γυναίκα του να αποτειχιστεί και λογικά το ρηθέν υπό του Κυρίου: Ήλθα να χωρίσω άνδρα από την γυναίκα του κ.λπ., θα έχανε την ισχύ του! Λοιπόν, αυτό που ξαναλέω στην αγάπη σας είναι ότι δεν μπορείς να "αναγκάσεις" τον άλλον (ενν. δια μέτρων και μεθόδων βίας-εκφοβισμού κλπ..). Έτσι λοιπόν, βγάζοντας ή καλύτερα χωρίζοντας την ΥΠΟΧΡΕΩΤΙΚΟΤΗΤΑ από την ΑΝΑΓΚΑΣΤΙΚΟΤΗΤΑ, τότε -κατά τη γνώμη μου- μπαίνουν τα πράγματα σε μία ευθεία οδό.
Το δεύτερο που θέλω να πω στην αγαπητική διάκρισή σας είναι το εξής. Το θέμα της αποτείχισης (που δεν είναι θεωρητικό αλλά πρακτικό) γίνεται συνθετότερο κατά την εφαρμογή του. Εννοώ, το ποια στάση θα κρατήσουν οι αποτειχισμένοι απέναντι σε ανθρώπους που εκδηλώνουν αγνά αισθήματα, δεν κατηγορούν και δεν κρίνουν-κατακρίνουν τους αποτειχισμένους Πατέρες, μάλλον τους επαινούν. Και πάλι, από την πράξη (όταν) βλέπουμε το εκκλησίασμα των αποτειχισμένων να αυξάνεται... Λοιπόν, ποια η διάκρισή μας ή πάλι η "οικονομία" μας: Ο π. Μάξιμος Καραβάς έλεγε: Τα των κληρικών οι κληρικοί! Θεωρώ λοιπόν πως το μεγάλο θέμα της Αποτείχισης, για να είναι αυτή ΙΕΡΗ, είναι η πατρική-Πατερική αντιμετώπιση των "ασώτων" αδελφών ... που κι αυτοί έχουν την ικανότητα να διακρίνουν ποιος είναι "Πατέρας", δηλ. ο ΑΛΗΘΙΝΑ ΑΠΟΤΕΙΧΙΣΜΕΝΟΣ.
Δημήτριος Β. Εμμανουήλ
Πτολεμαΐδα 24 Σεπτεμβρίου 2026 (Ετήσια μνήμη π. Μαξίμου Καραβά)
Υ.Γ.
Α) Αυτό που δεν πρέπει να αγνοούμε είναι ότι τις έννοιες ακρίβεια και οικονομία, το λέγει ο Άγιος Νικόδημος, η Εκκλησία τις πήρε από την κυβερνητική του Πλοίου. Ο κυβερνήτης λοιπόν έχει την ακρίβεια ως προς το λιμάνι που θα παραδώσει το εμπόρευμα, αλλ' όμως όταν βγει ένα εμπόδιο μπροστά του, το αποφεύγει δια της "οικονομίας" (αποφεύγοντας την σύγκρουση). Εδώ, θεωρώ πως τόσο αυτός που διαλέγει την ακρίβεια, δηλ. την σύγκρουση, απορρίπτοντας κάθε ενδεχόμενο "αλλαγής πορείας", όσο και αυτός που απορρίπτει την ακρίβεια και λέγει ότι είναι της οικονομίας, θεωρώ λοιπόν ότι και τα δύο είναι "πλάνη"! Γιατί, αυτός που θα πει το ένα από τα δύο όχι μόνο "κυβερνήτης" δεν μπορεί να ονομαστεί, αλλ' ούτε και ναύτης. Αγαπητοί, σε καιρό αιρέσεως, όπως σήμερα, το Καράβι της Εκκλησίας κλειδωνίζεται.. για να φανούν οι πιστοί των πιστών και οι κυβερνήτες των κυβερνητών, εννοείται που κρατούν σταθερά το ΕΝΑ τιμόνι της Αλήθειας και της Αγάπης.
Β) Να πω τέλος αυτό το πολύ γνωστό, ότι η Εκκλησία μας είναι "ΣΩΜΑ" και όχι "ΜΕΛΟΣ". Λέμε πολλές φορές εμείς οι αποτειχισμένοι, εγώ είμαι του τάδε! Εγώ του τάδε..., κλπ. Λέγει λοιπόν ο άγιος Ιωάννης ο Χρυσόστομος ότι η Εκκλησία είναι Σώμα με πολλά Μέλη, και πως το κάθε μέλος έχει την εργασία του. Αν λέγει, όλοι στην Εκκλησία έκαναν την ίδια εργασία, τότε η Εκκλησία δεν θα ήταν Σώμα, αλλά ΜΕΛΟΣ. Λοιπόν, αυτό που θέλω να αναδείξω, αλλά και να απαντήσω σ' αυτούς που κατηγορούν ότι η Αποτείχιση μοιράστηκε σε πολλά κομμάτια, αλλά και σε όσους λένε "Εγώ είμαι του τάδε αποτειχισμένου..", ΟΤΙ όπως η Εκκλησία είναι Σώμα με πολλά Μέλη, έτσι και η Αποτείχιση. Δύναται να έχει Μέλη, εννοείται που δεν κάνουν ακριβώς το ίδιο έργο!!! Αδελφοί, αν όλοι στην αποτείχιση έκαναν το ίδιο έργο, η Αποτείχιση θα ήταν ΜΕΛΟΣ και όχι ΣΩΜΑ.
Γ) Αδελφοί, "ουαί το ενί..." (δηλαδή αλλοίμονο σε αυτόν που μένει μόνος του, κλεισμένος στον εαυτό του και δεν συμβουλεύεται κανέναν.). Μεγάλη παρηγοριά είχα και έχω όταν αναλογίζομαι ότι συντάσσομαι με μια Πεντάδα γερόντων κι όχι με "ένα"... Πράγματι, ο Γέρων Γαβριήλ, ο π. Θεόδωρος, ο γέρων Ευστράτιος, ο π. Ειρηναίος ο Γάλλος, ο π. Ματθαίος Βουλκανέσκου, και ο εκλιπών π. Μάξιμος, ήταν και είναι μία αγκαλιά. Αυτό με αναπαύει. Με αναπαύει και με πείθει τα περί τεθρίππου! Ο τέθριππος ήταν ένα αγωνιστικό άρμα με τέσσερα άλογα. Στην έξω την πλευρά έδεναν το γρήγορο και στην μέσα το αργό άλογο. Το έξω τραβούσε δυνατά και επειδή το άρμα κινδύνευε να βγει από το στάδιο... το αργό άλογο το συγκρατούσε, φρενάροντας και μειώνοντας την ταχύτητα (του άρματος)!!! Αδελφοί μου, καλά τα δυνατά άλογα, τα θαυμάζω και 'γω, αλλά η Εκκλησία θέλει "δεμένους-Ενωμένους" ανθρώπους. Αμήν.
........................................................
Ο Δυνητισμός ΑΠΕΘΑΝΕΝ.......
Ὁ μέγας ἐκκλησιάρχης Σίλβεστρος Συρόπουλος μᾶς περιγράφει στά ἀπομνημονεύματά του καί μία θαυμάσια ἀντίδρασι καί ἀποτείχισι τοῦ λαοῦ ἀπό τόν ἱερέα τῆς ἐνορίας των. Ὁ ἱερεύς αὐτός, ἀπό ἁπλή, θά λέγαμε, περιέργεια, ἠθέλησε νά ἰδῆ πῶς γίνεται ἡ ἐνθρόνισις τοῦ νέου Πατριάρχου. Ὅταν λοιπόν, κατά τήν διάρκεια τῆς Συνόδου τῆς Φλωρεντίας ἀπεβίωσε ὁ Πατριάρχης Ἰωσήφ, ἐξελέγη μέ τήν προτροπή τοῦ αὐτοκράτορος ὁ Λατινόφρων καί ἑνωτικός Κυζίκου Μητροφάνης. Κατά τήν πομπή αὐτή καί τελετή ἦτο παρών καί ὁ Λατίνος Ἐπίσκοπος Χριστοφόρος.Ὁ Συρόπουλος περιγράφει τά γεγονότα καί τά σχετικά μέ τόν ἱερέα Θεοφύλακτο ὡς ἑξῆς: «Ἡτοιμάσθη τοίνυν ὁ Κυζίκου καί ἐδέξατο τό μήνυμα · προσεκαλέσατο δέ καί τόν Τραπεζοῦντος καί τόν Ἡρακλείας παραγενέσθαι ἐν τῷ μηνύματι, καί οὐκ ἦλθον. Τῇ τετράδι οὖν, καθ’ ἥν ἀποδίδοται ἡ ἑορτή τῆς ἁγίας τοῦ Χριστοῦ Ἀναστάσεως, ἥτις ἥν καί τετάρτη τοῦ Μαΐου, ἦλθεν εἰς τά βασίλεια καί προεβλήθη παρά τοῦ βασιλέως πατριάρχης. Παρῆμεν δέ καί ἡμεῖς καί ἐν τῷ μηνύματι καί ἐν τῇ προβλή σει καί προεπέμπομεν αὐτόν εἰς τό πατριαρχεῖον · παρῆν δέ καί ὁ τοῦ πάπα λατινεπίσκοπος ὁ Χριστοφόρος παρ’ ὅλην τήν ὁδόν πλησιάζων τῷ δεξιῷ μέρει τοῦ πατριάρχου καί μηδόλως αὐτοῦ ἀφιστάμενος. Τοῦτο δέ καί πλείονα μέμψιν ἀπό τοῦ λαοῦ καί ἀποστροφήν προὐξένει τῷ πατριάρχῃ, ὡς ἀποδεχομένῳ τόν λατινισμόν, καί ἐδέχετο ὁ λαός τήν εὐλογίαν τοῦ πατριάρχου λίαν ἀηδῶς, τινές δέ καί ὑπεχώρουν ἵνα μή θεωρῶσι τήν εὐλογίαν αὐτοῦ. Προσθήσω δέ καί τι μικρόν ἀφήγημα πρός παράστασιν τοῦ πρός τήν ὀρθοδοξίαν θερμοῦ ζήλου τοῦ εὐσεβοῦς καί χριστιανικωτάτου τοῦδε λαοῦ καί ἄλλως χαρίεν. »Ἱερεύς τις ἠθέλησεν ἰδεῖν ὅπως γίνεται ἡ τοῦ πατριάρχου πρόβλησις · ὄνομα τῷ ἱερεῖ Θεοφύλακτος. Ἐδανείσατο οὖν ἵππον (οὐδέ γάρ ἐκέκτητο) καί ἦλθεν εἰς τά βασίλεια, καί ἰδών τήν πρόβλησιν, ἦλθε μεθ’ ἡμῶν μέχρι καί τοῦ πατριαρχείου. Εἶτα ὑπέστρεψεν εἰς τό ἴδιον οἴκημα, καί κατά τήν ὥραν τοῦ ἑσπερινοῦ ἐσήμανεν (ἦν γάρ ἡ ἑορτή τῆς Ἀναλήψεως), καί οὐδείς ἦλθεν εἰς τόν ναόν αὐτοῦ · ὡσαύτως καί εἰς τόν ὄρθρον, καί οὐδείς ἦλθε · ἐξεδέχετο δέ καί εἰς τήν ὥραν τῆς λειτουργίας, ἵνα φέρῃ τις αὐτῷ λειτουργίαν, καί οὐκ ἔφερε · διό οὐδέ ἐλειτούργησεν · Ἀγανακτήσας προσῆλθε τοῖς εἰωθόσιν ἐκκλησιάζεσθαι ἐν τῷ ναῷ καί ἠρώτα τίνος χάριν οὐκ ἦλθον ἐν τῇ ἐκκλησίᾳ ἑορτῆς οὔσης; Οἱ δέ ἔλεγον αὐτῷ · Διότι ἠκολούθησας καί σύ τῷ πατριάρχῃ καί ἐλατίνισας. Ἔλεγεν οὖν ὁ ἱερεύς · Καί πῶς ἐλατίνισα; ἐγώ ἀπῆλθον ἁπλῶς ἵνα ἴδω τήν τάξιν μόνον ἥν οὐδέποτε εἶδον, καί οὔτε ἐφόρεσα οὔτε ἔψαλα οὔτε τι ἱερατικόν ἐποίησα. Πῶς οὖν ἐλατίνισα; Οἱ δέ εἶπον · Ἀλλ’ ἀνεμίχθης καί συνοδοιπόρεις μετά τῶν λατινισάντων ἔμπροσθεν τοῦ λατινόφρονος πατριάρχου καί ἔφθανέ σοι ἡ εὐλογία αὐτοῦ. Τότε ἠγανάκτησεν, ἵνα δυσωπῇ αὐτούς μεθ’ ὑποσχέσεων ἐνόρκων, ὡς οὐκέτι ἀπελεύσεται εἰς τόν πατριάρχην ἤ εἰς τούς πλησιάζοντας αὐτῷ, καί μόλις ἠδυνήθη καταπεῖσαι αὐτούς συνέρχεσθαι πάλιν εἰς τήν ἐκκλησίαν. Εἰ οὖν ὥσπερ ἥδυσμά τι προσετέθη τοῦτο τῷ λόγῳ, ἀλλ’ οὖν καί ἐκ τοῦτου ἔξεστι τοῖς βουλομένοις τεκμαίρεσθαι ὁποίαν τινά διάθεσιν ἔχει Θεοῦ χάριτι περί τά ὑγιῆ τῆς Ἐκκλησίας δόγματα ὁ χριστιανικώτατος ὅδε λαός καί ὅπως ἀποστρέφεται καί μισεῖ τά νόθα τε καί ἀλλότρια» (ὅπ. ἀν., σελ. 554). Ἀπό τήν περιγραφή αὐτή φαίνεται ἡ στάσις τοῦ λαοῦ καί ἡ συμβολή του εἰς τήν ἀποκατάστασι τῆς Ὀρθοδοξίας. Ὁ λαός ὄχι μόνο ἐγνώριζε τήν πίστι του, ἀλλά καί τήν στάσι πού ἔπρεπε νά κρατήση ὅταν αὐτή ἐπροδίδετο. Καί ἡ στάσις αὐτή ἦτο ἡ ἀποτείχισι.
«Από το βιβλίο Ἡ Διαχρονικὴ Συμφωνία τῶν Ἁγίων Πατέρων γιὰ τὸ Ὑποχρεωτικὸ τοῦ 15ου Κανόνος τῆς Πρωτοδευτέρας Συνόδου περὶ Διακοπῆς Μνημονεύσεως Ἐπισκόπου Κηρύσσοντος ἐπ’ Ἐκκλησίας Αἵρεσιν, Ευθυμίου Τρικαμηνά Iερομονάχου»